Wat is de kostprijs?

Een kleine producent maakt stoelen. Het hout, de bekleding en de schroeven worden ingekocht, daarna volgt het werk in de werkplaats. Pas als je weet wat al die onderdelen en uren samen kosten, weet je wat een stoel je kost en of de verkoopprijs genoeg oplevert.

Bij een handelsbedrijf is het eenvoudiger: de kostprijs is vooral de inkoopprijs, vaak plus vracht en invoerkosten. Bij een producent komen er onderdelen en bewerkingen bij. Daarvoor gebruik je een stuklijst die laat zien wat erin gaat.

Wat gaat er mis? De inkoopprijs verandert, maar niemand past de kostprijs aan, zodat je marge ongemerkt wegloopt. Of je rekent met een gemiddelde, terwijl een partij veel duurder was. Dan lijkt een prijslijst gezond, terwijl je op sommige artikelen verlies maakt. Een nacalculatie laat achteraf zien of de kostprijs klopte.

Let op hoe je de voorraad waardeert. Bij FIFO verbruik je de oudste partij eerst en reken je met de prijs van die partij. Een gemiddelde prijs maakt alles vlakker, een vaste prijs is simpel maar kan afwijken van de werkelijkheid. Welke methode past, hangt af van je bedrijf en bespreek je met je boekhouder.

Controleer regelmatig of de kostprijs nog klopt met de laatste inkoopfacturen. Zeker bij een product met meerdere onderdelen kan één prijswijziging van een leverancier de marge op het eindproduct merkbaar raken. Spreek daarom af wie een prijswijziging doorgeeft aan de administratie, zodat het niet blijft hangen bij de inkoper. Een kostprijs die twee keer per jaar wordt bijgewerkt, loopt vaak maanden achter op de werkelijkheid.